Letter to US-Department of State

April 14, 2016

US-Department of State
2201 C St. NW
Washington, DC 20520

Reference: Appeal for United States’ Voice and Humanitarian Assistance for Victims of December 2015 Kemant Genocide in North Gondar, Ethiopia

The Kemant genocide, which took place in North Gondar, Ethiopia December 9-18, 2015, slaughtered more than 95 Kemants, women, children, and elders ; wounded 86 Kemants, kept in detention unknown number of people, displaced approximately 25,000 people. The displaced victims have been deprived basic needs, they have neither food nor shelter and currently suffering from hunger and diseases. Perpetrators also demolished or burned in fire 986 residencies, emptying the enter villages in some localities; destroyed or taken away 42,284 quintals of grain, seized more than 18, 700 domestic animals. The total of property loss in the course of genocide is estimated to be US$34.4 million.

Genocide was carried out by Amhara Regional Government forces of Ethiopia, comprised of 10,000 Special Forces, paratroops and armed militia who used 58 to 62 heavy trucks to transport logistics and personnel. The regional government has not denied perpetration of genocide, but portrayed as if it was people to people hostility, between Amharas and Kemants.

Persecution against the Kemant population, killing and detention have been in effect, especially since 2013. Kemants through their representative, called Kemant coordinating committee and supporters appealed to the Ethiopian Federal Government more than four times. The Federal Government of Ethiopia acknowledged the problem following current genocide and set up a special committee led by Kassa Tekilebirhan, former House Speaker and currently a cabinet member to implement self-rule for Kemants in 126-128 kebels/localities, 8-counties, but the committee has achieved nothing so far. Alternatively, a creation of a regional state for Kemants, proper & Amharic speaking Agaws in general and Beta Israelis living throughout Gondar and Gojjam, currently repressed in Amhara Region is believed to be the best remedy to guarantee durable security. Otherwise, provincial, zonal arrangement may not provide needed lasting security for Kemants and other ethnic groups.

Indeed, the central government’s inadequate response to the crisis is a reason for Kemant’s present sufferings. The central government has lacked the political will and commitment to bring alleged perpetrators, suspected officials to justice. Despite systematic atrocity committed against the Kemant population with purity, no key top officials presumably responsible for genocide have been brought to before justice, with exceptions of questioning junior ones who allegedly acted on top regional officials’ directives.

Unfortunately, even after December 2015, genocide is still in effect. On January 21, a government security force opened fire on the crowd gathered to celebrate the Ethiopian traditional Epiphany in Chilga and killed five people including the chief priest, Bisret Abera carrying a replica of Ark of Covenant and wounded dozens. On March 26, 2016, the regional government’s Special Forces, paratroops numbered 400-500 entered into the town of Tikildingay, Lay Armachiho County in the midnight and terrorized population including torture.

Moreover, the regional government officials are currently retraining including retired soldiers and disseminating propaganda via a party line obviously for large scale genocide on Kemants probably comparable to Rwanda 1992, or World War-II Holocaust against the Jewish people.

I under signed hereby, an independent human rights observer and community constituent kindly appeal on behalf of the victims, the United States to voice against injustice and play a positive role working with the Ethiopian Government for the following, purposes, but not limited:
a) all perpetrators to be tried at neutral court and prevent similar atrocity in the future.
b) The displaced victims to be provided with immediate humanitarian assistance.
c) The victims’ families to be provided with adequate compensation for lost life and properties.
d) One of the key suspects of genocide Mr, Gedu Andargachew, incumbent Head of Region-3, called Amhara Regional State currently in the US to be tried.

Attached please find a copy of the report of December 2015 Kemant Genocide, includes a list of victims, the location of catastrophe and names of suspected officials involved in genocide and theory for genocide.


Worku Berihu

CC to:

Prime Minister of Ethiopia, other concerned governments and international organizations

Posted in Agaw Kemant | 2 Comments

Contributions of Agaw Muslims

by Wondmu Workuw

Traditional homelands of Awi Muslims are primarily Segade, Dangula and Chera. Segade is located 7 km away from the north of Chagni Town. Dangula is a fertile area between Chagni and Qidameja towns. Chera is suited in 13 km distance on the west of Dangla Town. As urbanization has grown in the area, the Agaw-Awi Muslims have entirely immigrated to nearby towns, e.g. Chagni and Dangla in search of better opportunities. The same is true in other Agaw-Gojjam and Gondar areas, especially in East Gojjam.

Agaw Muslims and Beta Israel share some common historical oppressions. After the fall of Zagwe Dynasty, both communities had become landless. Subsequently, both Beta Israel and Agaw Muslims engaged in handicraft to sustain a living. Beta Israel involved in clay work, metal work and goldsmith, etc. The Agaw Muslims, on the other hand, devoted their achievement in weaving.

Thanks to rapid urbanization in the area after the World War II, the Agaw-Muslims have become successful entrepreneurs in the towns of Chagni and Dangla. Some of them became wealthiest in a short period of time. The successful entrepreneurs in Chagni include Atom Jibril and Atom Silliman. Others with moderate success involve Atom Hussein, Atom Ahmed Wodaje, Atom Indreas and others. Their contribution to the development of Chagni town was vital. Most of the families of these figures have eventually immigrated to Addis Ababa and nobody is investing in the town.

Agaw Democratic Party/AgDP must develop a strategy not only to encourage the Agaw Muslims to return home but also recruit them in party membership and leadership. Especially, the Agaw Muslims these live in Addis Ababa have more freedom to involve in the Agaw Democratic Party activities. AgDP leadership should consider Agaw Muslims as the backbones of the party and urban economic development. Besides that, the AgDP should enable to drive them towards feelings pride on their identity as the Amharic speaking Agaws.

Despite there is growing ideological fundamentalism among Wollo settlers, the party should be able to embrace them in all aspects. The objectives of the future Agaw State is to provide impartial justice to all in its territory regardless of their ethnicity and religion. The only we should not comprise is with these against our viable existence as the state.

Posted in Agaw Kemant | Leave a comment

Cognitive Brain Boosting Pill Discovered

Since an ancient period brain boosting plants have been known in Ethiopia, but in practical reality, they have become harmful contrary to desired outcomes for the reasons of inappropriate combination, inability to distinguish the plants that have serious side effects in the long run and lack of procedural transparency due to secrecy. The American’s present pill is manufactured from combinations of vitamins as supplementary and no expected side effect. Its manufacturer company, as well as product is called Cogniq.

It is not clear whether the current pill can rehabilitate deficiency related to major mental illness such as schizophrenia, which damages a cognitive/mental system permanently. What is clear is its ability to boost IQ level up to 47% and people with IQ below 90 appear to primary beneficiaries. It has been reported enhancement in mental sharpness and memory. This is a revolutionary change that supposed to evident in a lifestyle. According to psychologists, even 20 IQ difference brings a huge difference between individuals how to cope with an environment, comprehension and learning performance. Click the following link to access the information on discovery:


Posted in Agaw Kemant | 1 Comment

ANDM Advised to Rename Region and Restructure Political Systems to Accommodate Diversity

The article posted on social media, Kemant Facebook by Balambaras Negash urges the regional ruling party, Amhara National Democratic Movement (ANDM) to rename Region-3, currently called Amhara Region. Balambaras argues the territory is the home of the Agaw people, Amhara, Oromo, Argoba, and Woito, and naming it as Amhara Region is like, “placing them a single milling machine” for complete melting of their identity; a regional anthem appears to intended for this purpose. Non-Amhara nationalities: Oromo, Wag, Argoba, Awi and Kemant forced to sing for the glory of Amhara, not for their glory. Balambarace Negash also called reestablishment of a new party that can reflect the people of the region and ensure equitable political representation and resource distribution.

Moreover, Balambaras disclosed his desire to see equality, freedom, and respect for human rights in the region. Subsequently, he called for the trail of individuals and officials involved in Kemant genocide and ethnic cleansing against Tigrians in the past years and advocated for adequate compensation for the victims of atrocity.  Besides, Balambaras acknowledged other Ethiopians rights to live in the region freely. Here is the full article in Amharic:

balambarasብአዴን (የአማራ ክልል ) ብሎ የተለየዩ ብሄር ብሄረሰብ ህዝቦችን በአንድ ወፍጮ ውስጥ አስገብቶ ከመደቆስ ይልቅ ልክ እንደ ደቡብ ብሄር ብሄረሰብ ህዝቦች ክልል በአማራ ክልል የሚገኙ የአዊ ፣ቅማንት ፣ኦሮሞ ፣ዋግምኽራ ፣ ወይጦ ፣ አርጎባ ብሄር ብሄረሰብ ህዝቦችን ግምት ውስጥ በማስገባት የክልሉን መዋቅር እንደገና ማዋቀርና ስያሜውም መቀየር አለበት ። ለምሳሌ ” የአማራን ህዝብ ክብር ደማቅ አርማ ይዘን ” የሚለው መዝሙር ለምን የኦሮሞ ፣ የዋግኽምራ፣ የአርጎባ ፣ አዊና ቅማንት ህዝቦች እንዲዘምሩት ይገደዳሉ ? ለምን የራሳቸውን ማንነት የሚገልጽ መዝሙር አይዘምሩም ? እንግዲህ እግዚአብሄር ያሳያችሁ ምንም አማርኛ መናገር መስማት የማይችልን አንድን የወሎ ኦሮሞ ከሚሴ አካባቢ የሚገኝ የገጠር ተማሪን ልጅ በአማርኛ ቋንቋ አማራን የሚያከብር የራሱን ማንነት የዘነጋ መዝሙር እንዴት ዘምር ተብሎ ሊገደድ ይችላል ?

የብአዴን አብዛኛው አመራሮች የኢህአፓ አመራር እንደመሆናቸው መጠን ብዝሃነትን እንደመልካም አጋጣሚና ፀጋ ከማየት ይልቅ ብዝሃነት አገርን ይበታትናል ብሎ የሚያምን ስለሆነ ብአዴን/ኢህአፓ የሥርአቱ አደጋ መሆኑ እንደማይቀር ባለፈው ባደረገው የውሸት የተሃድሶ ንቅናቄ መድረክ ላይ ማየት ተችሏል:: ኢህአዴግን አደጋ ውሥጥ የሚጥሉት የኢትዮጵያን ህዝቦች የተጎናፀፉትን እኩልነት ወደ ኋላ ለመመለሥ እየተንቀሣቀሠ ያለውም ራሡን ብአዴን/ኢህአፓ መሆኑ በግልፅ መታወቅ አለበት:: ዛሬም በብአዴን መሥመር ውሥጥ የማንነትና የራሥ አስተዳደር ጥያቄዎች የመፍትሄ አቅጣጫ አልተቀመጠላቸውም ። ብአዴን ህዝብን ከህዝብ ጋር የማጋጨት ከሽፋታ ቡድኖች ጋር በመተባበር በክልሉ ብሄረሠቦች ላይ የዘር ጭፋጨፋ ማካሄድ ንብረትን ማዘረፍ የብአዴን አመራሮች ትልቅ ተግባር እየሆነ መጥቷል:: በዚህ ሂደት ያለፉትን አመራሮችና የፀጥታ ሃይሎችንም ከአመራርነታቸው ማውረድና በህግ እንዲጠየቁ ማድረግ እየተቻለ የተሻለ ሥልጣን በመሥጠት የአፈና ስርዓታቸውን አጠናክረው እንዲቀጥሉ አድርጓቸዋል ::

ከድርጅቱ ሥም ስንነሣ ብአዴን በራሡ ችግር ያለበት ሥያሜ ነው:: በክልሉ ውሥጥ ያሉ ብሄረሠቦችን ግምት ያላሥገባ እንዲያው በመጥፎ አይን ሊታይ የሚችል ነው :: ከምንም በላይ የቀረፅው የህዝቦች የቃል ኪዳን የሆነው ህገ መንግሥት ለብሄረሠቦች እኩል እውቅና የሠጠ ነው ከተባለ ብአዴንም በዚህ መርህ ማለፍና ለህዝቦች ተጠያቂ መሆን አለበት:: ድርጅቱ ብአዴን ከስም አሠያየሙ ስንነሣ በራሡ ችግር አለበት የብሄረ አማራ ዴሞክራሢያዊ ንቅናቄ/ብአዴን/የሚለው በራሱ በክልሉ ያሉትን ብሄረሠቦች አዊን ፣ዋግኽምራ፣አርጎባን፣ቅማንትንና ኦሮሞ ብሄረሠቦችን ያላገናዘበ ነው። ይህ በእንዲህ ባለበት ሁኔታ እኩልነት አለ ይባላል ። የኦሮሞ ህዝቦች ዴሞክራሲያዊ ድርጅት /ኦህዴድ/እንኳን በህዝብ ሥም ነው ብሄራዊ ድርጅት የመሠረተው። ብአዴን ግን ራሱን ብሄረ አማራ ዴሞክራሲያዊ በማለት ነው የሰየመው:: በዚህ ላይ በየትምህርት ቤቱ በሁሉም ዞኖች የብሄረሠብ ዞኖችን ጨምሮ የሚዘመረው መዝሙር “የአማራ ህዝብን ክብር ደማቅ አርማ ይዘን “የሚል ነው::

የሚገርመው ደግሞ የደርግን አምባገነን ስርአት ለመጣል ልክ እንደ አማራ ህዝብ ሁሉ የአገው ህዝቦች ፣የኦሮሞ ህዝብ ፣የአርጎባ ህዝብ፣ የቅማንት ህዝብ ትልቅ መሥዋእት ከፍሏል ከተባለ ለምን የጋራ የሆነ ብሄራዊ ድርጅት አይመሠረትም? ለምንስ ሁሉን እኩል ያደረገ ክልላዊ መዝሙር አይቀረፅም? አይዘመርም?

በክልሉ ያለውን እኩል የመወከል፣ እኩል የመምራት እድል ፣እኩል ሃብትን የማከፋፈልና እኩል ተጠቃሚ ማድረግም ይጠይቃል ። “ዝንጀሮ የራሷን መላጣ አሥቀምጣ በሌላው ከፊት ባየችው የዝንጀሮ መላጣ ትሥቃለች እንደተባለው” ሆኗል በክልላችን ያለው የሥልጣን የበላይነት ከአማራ የዘለለ አይደለም:: የእናንተ ድርጅት ብአዴን ለሌሎች ብሄረሰቦች በብሄረሰባቸው ስም ሥልጣን ሳትሠጡ እናንተ ግን የጠቅላይ ሚኒስትሩ ፣የመከላከያ አዛዥ ሥልጣን ፣ የብሄራዊ ደህንነት ቦታው ይገባናል ብአዴን በፌደራል ደረጃ እኩል አልተወከለም፤ በመሆኑም የህውሐት የበላይነት አለ በማለት የበግ ለምድ በለበሱ ተኩላ መልዕክተኞቻችሁ በጎዳና ላይ አንፀባርቃችኃል ። ባለፈው ክረምት የአማራውን ህዝብ በወልቃይት የማንነት ስም ህዝቡን አነሣሣችሁት በክልሉ ውሥጥ የሚኖሩትን የትግራይ ብሄር ተወላጆችን ሃብትና ንብረት በመቀማትም በማሥፈራራትም ከክልሉ አስባረረ ። በዚህ ሂደትም የህዝቡ ጥያቄ አግባብ ነው በማለት ብአዴኖች ለህዝቡ አድናቆት ሠጣችሁ ::

በመጨረሻ ለብአዴን አመራሮች የምናስተላልፈው መልዕክት 1,የድርጅታችሁን ስም በክልሉ ውሥጥ ባሉ ሁሉም ብሄሮች ስም ሰይሙት
2, ክልሉም በተመሣሣይ የአማራ ክልል ሳይሆን የብሄር ብሄረሠቦች ክልል ተብሎ እንዲጠራ አድርጉት ልክ እንደ ደቡብ ክልል
3, የክልሉ መዝሙርም ይቀየር፣ ካልሆነም በብሄረሰብ ዞኖች እንዲዘመር አታስገድዱት
4, የሥልጣን ክፍፍሉም በክልሉ ውሥጥ ያሉ ብሄረሠቦችን በየደረጃው ያማከለ ይሁን
5, የሃብት ክፍፍሉም በተመሣሣይ ሁሉን ተጠቃሚ ያድርግ
6, በክልሉ ውሥጥ ያሉትን ባህሉችና ቋንቋዎች እኩል እውቅና ይሰጥ
7, በመዳከም ላይ ያሉትን የአገው ቋንቋዎች( የቅማንቶችን የክመንትነይን፣የዋግኽምራን ቋንቋ)እንዲጉብበልዩ ትኩረት ይሰራ
8, የቅማንትን ህዝብ የማንነትና የራስ አሥተዳደር ህገ መንግሥታዊ ጥያቄ በህዝበ ውሣኔ ይጨረስ ፣ዞናዊ መዋቅሩን በፍጥነት ይጠናቀቅ
9, ቅማንት መባል እንደ ወንጀል ተቆጥሮ በደረሠብን ችግርና በደል ተገቢውን ካሣ ይከፈለው፣ የተፈናቀሉት ወደ ቀያቸው ይመለሱ ፣ ወንጀለኞች ለህግ ፊት ይቀረቡ
10. በክልሉ የሚኖሩ ማንኛውም የሌላ ክልል ብሄር ተወላጅ መብት ይጠበቅ ፣ በቅርቡ በሰላማዊ ትግራይ ተወላጆች ላይ በደረሰው ችግርና በደል ተገቢውን ካሳ ይከፈል ፣ ወንጀለኞችን ለህግ ፊት ይቅረቡ ።

Posted in Agaw Kemant | Leave a comment

Protected: Major Signs of Identity Crisis

This content is password protected. To view it please enter your password below:

Posted in Agaw Kemant

ይድረስ፡  ለአቶ ይግዛው አጥናፉ


ከበቃኸኝ አንተነህ: ጎንደር

ለወልቃይት የአማራነት የማንነት ጥያቄ የቅማንትን ቅማንትነት እንደመያዦ (collateral) አትመልከቱት

በዘ-ሀበሻ ድህረ-ገፅ ላይ ‹‹ወልቃይትን አዳፍኖ ቅማንት የዘከረው የጎንደሩ ጉባዔ›› በሚል ርዕስ ጥር 16/2009 ግላዊ ስሜትክን ማንፀባረቅህ ይታወቃል፡፡ እርግጥ ነው ሌሎች እነ ዳግማዊ መዐሕድ፣ ቤተ-አመራ፤ እና የእነሱ ተከታዮች አነ ዓንዱዓለም ተፈራ፣ ሙሉቀን ተስፋው እና እጅግ መረን የለቀቁ ስማቸውን ለመጥራት የሚቀፉኝ ግለሰቦች ከአስተላለፉት መልዕክት ጋር ሲታይ የአንተው በጣም ጤነኛ እና ለጎንደርም ሆነ በጎንደር አካባቢ ለሚኖሩ ህዝቦች መለካም ነው ያስብል ይሆናል፡፡ነገር ግን የጹህፈህን ተክለ-ቁማና ከማንም ጋር ሳያወዳደሩ ከተመለከቱት የእርሶዎ ጹህፍም ስሜት የተጫጫነው እና ‹‹ከባልሽ ባሌ ይበለጣል—-›› አንዳለችው ብልጥ ሴት አይነት ተረትን ያስተውሳል፡፡ ቢሆንም ያስተላለፉት ሀሳብ ከመንሳዊ ቅናት ጋር የተያያዘ ሊሆን ስለሚችል ብዙም አያስብልም::

ለዚች አገር እና ህዝቦች በሠላም እና በፍቅር አበረው በመኖር መፃኢ እድላችን ይበልጥ ለማሳመር ለአንድ የእኛ ለምንለው ህዝብ የምንጨነቀውን ያክል ለሁሉም ብንጨነቅ አገራችን የምድር ገነት ትሆነ ነበር፡፡ ኢትዮጵያዊያን የልዩነታችን ምንጭ የደም እና የአጥንት ልዩነት ሳይሆን የአስተሳሰብ ቀና ካለመሆን ብቻ የሚመነጭ ነው፡፡ኢትዮጵያዊያንን አካባቢን፣ ሀይማኖትን እና ጠባብ ጎሰኝነትን መሰረት በማድረግ ለዘመናት አንድነታችን ሳይሆን ልዩነታችን ስንሰብክ ኖረናል፡፡ በእግዚአብሔር አምሳል የተፈጠርን የአንድ  የአዳም ልጅ መሆናችን ዘንግተን እና የፈጣሪን ድንቅ ሥራ ባራከሰ መልኩ አንዱ ከእንጨት እና ከሰሳ፤ ሌላው ከሌላ እንሰሳ ሌላው ደግሞ ከዛፍ ላይ አውርደን ያላመድነው እንሰሳ ያከል ስም ሰንሰጠው፣ ስንንቀው፣ ስናበሻቅጠው መጥተናል፡፡ ያ ለዘመናት የተከማቸ እና ብሶት የወለደው የንቀት አተላ ኢትዮጵያዊያን የጎሪጥ እንዲተያዩ በር ከፍቶላቸዋል፡፡ ለጊዜው በተለዩ ህዝቦች የደረሰውን ኢኮኖሚያዊ፣ ማህበራዊ፣ ፖለቲካዊ እና ሀይማኖታዊ ሰቆቃዎችን መዘርዘር አልፍለግም፡፡ ግን ይህን ያለፈ የተሳሳተ መንገድ በመዘንጋት በዘመነ ወያኔ(ኢህአዴግ) ተዘርቶ ያደገ ሴራ ተደርጎ ሲታይ እጅግ አዝናለሁ፡፡ እኔ ኢሀአዴግ ይህችን አገር ከማስተዳደሩ በፊት በቅማንትነቴ ብዙ መከራን አሳልፊያለሁ፡፡ ወገኖቸ ከእነሰሳ ያነሰ ክብር ተሰጥቷው ቅማንትን ከገደለ አረመኔ ይልቅ የዱር እንሰሳ ለገደው ሌላኛው ጨካኝ ክብር ይጎናጸፍ ነበር፡፡ ይህ በቅማንት ህዝብ ላይ የተፈፀመ የቅርብ ዘመን የግፍ ድርጊት ነው የምነግራችሁ፡፡ ይህን ለማታውቁት ቅማንት ከአማራው ህዝብ የተለየ ምን በደል ደረሰበት ትሉ ይሆናል፡፡ ይሁንእንጅ በዚያ ዘመን በነበረው የአስተሳሰብ ደረጃ በመነሳሳት በተለያዩ የኢትዮጵያ ህዝቦች ላይ ለተፈጠረው  የተንሸዋረረ አመለካከት የየትኛውም የማህብረሰብ ክፍል ወይም በዚህ ዘመን ላለ ትውልድ ተጠያቂ ነው የሚል እምነት የለኝም፡፡ የአሁኑ ትውልድ ተጠያቂ የሚያደርገው የባለፈው  ሥርዓት ለአገዛዙ ያመቸው  ዘንድ በህዝቦች መካከል   ያሰፈነውን የመናናቅ፣ የማጥላላት፣ አንዱን ርኩስ ሌላውን ቅዱስ እርስ በእርስ እንዲተያይ የሄደበት የተሳሳተ መንገድ  የዞረ ድምር  ለማራመድ መሞከር ብቻ የአሁኑን ትውልድ ጥፋተኛ እና ተጠያቂ ያደርገዋል፡፡ ዛሬም በልጅነቴ በማንነቴ እና በሌሎች ማንነት ዙሪያ ሲደመጡ እና ሲነገሩ የነበሩ ጸያፍ ቃላቶች እና አሰተሳሰቦች አንዳንድ የዛሬው ትውልድ ተሸክሟቸው በመዚር ላይ ይገኛል፡፡ እጅግ ያሳፍራል፡፡

ወደተነሳሁበት አርስ ለመመለስ ያክል ዳግማዊ መዐሕድ ኢትዮጵያ የብዙ ነገድ አገር መሆኗን በመዘንጋት በምስራቅ አፍሪካ ጠንካራ የአማራ ህዝብ አንመሰርታለን፤ ለዚህ እውን መሆን ደግሞ፣ አገው፣ ቅማንት፣ ወይጦ ኦሮሞ፣ አርጎባ ወዘተ የሚባል ህዝብ በሚቋቁመው የህልም ግዛት(Dream state) ማየት ስለማልፈልግ እነዚህ ህዝቦች ከአሁኑ ሰዓት ጀምሮ ወደ አማራ ማንነት ያለምንም ቅድመ-ሁኔታ እንዲጠቃለሉ የሚል መግለጫ በድርጅታዊ መግለጫው አውጥቷል፡፡ ለዚህ ምስክር ይሆን ዘንድ በዘ-ሐበሻ ድህረ-ገጽ ላይ ጥር 27/2009 ዳመዐሕድ “እንደ በለሴውም ሆነ እንደ ወገሬው፤ እንደ ፋርጣውም ሆነ እንደ መንዜው፤ እንደ አገውም ሆነ እንደ ወልቃይቴው – ቅማንትም አማራ ነው›› በሚል ርዕስ ባስተላለፈው መልዕክት ለቅማንት እና በሌሎች ህዝቦች የአለውን ንቀት በግልፅ አሳይቷል፡፡ እርግጥ ነው መልስ መስጠት የነበረብኝ ለዚህ ጫፍ የረገጠ ጹህፍ እና አመለካከት ነበር፡፡ ይሁንእንጅ ይህ ድርጅት ይህን የፃፈበት ህሊናው የሌሎችን ሀሳብ እና አቋም ላለመስማት በሩን ከርችሞ የዘጋ ስለሆነ መልስ አያስፈልገውም ከሚል የግል አቋም ነው፡፡ ይልቅ እንዲህ አይነት የአበደ ሀሳብ የሚያራምዱ ግለሰቦችን እና ድርጅቶችን ሲመጡ እንደአመጣጣቸው ለመመለስ ራስን አዘጋጅቶ መጠበቅ ይሻላል፡፡ ይህ ድርጅት (ዳመዐህድ ተብየው) ዓላማው በግልፅ ቅማንትን አማራ ማድረግ እንጅ አማራም ቅማንት ነው ለማለት ድፍረቱን አላገኝም፡፡ ዘላለማዊ ክብር እና ድል የሚመኘውም ለአንድ ህዝብ ብቻ ነው፡፡ ለዐማራ! መመኘቱ አይከፋኝም  ክፋቱ ድል ተደራጊው እኔ እና ሌሎቹ መሆናችን ሳስብ የዚህ ድርጅት የሚቆምበት ገደል ርቀት ይታየኛል፡፡

ለአርሰዎ ጹህፍ መልስ ለመስጠት የፈለኩትም ቢያንስ እርሰዎ ከእዚህኞች ስብሰብ በመጠኑ ይሻላሉ በሚል ነው፡፡ የጹህፈዎ እርስም በግልጽ  አንደሚያሳየው የቅማንትን ቅማንትነት የተቀበለ ህገ-መንግሥት ለወልቃይት አማራነትም ሊሆን ይገባል በሚል መንፈስ የተጀመረ ይመስላል፡፡ ምን አልባት የቅማንት ህገ-መንግስታዊ የራስ አስተዳደር ጥያቄ እንዴት ሥርዓቱን በጠበቀ እና ህግን ባከበረ መልኩ እየሄደ እንደሆን ያጡት አይመሰልኝም፡፡ የቅማንት ህዝብ የቅማንትነት ማንነት በማንሳቱ በገልፅ ጦርነት ታውጆበት የዘር ማጥፋት ሙከራ ተካሂዶባታል፣ ቅማንት ቅማንት በመሆኑ ብቻ ያለፍርድ ቤት ትእዛዝ በግፍ ወደ እስር ቤት ተወርውረዋል፣ የመንግሥት ሰራቶኞች ከስራቸው ተባረዋል፡፡ ይህ ሁሉ ተደርጎበት የቅማንት ህዝብ በህገ-አምላክ ከማለት ውጭ ነፍጥ እንደአማራጭ መፍትሄ አልተጠቀመም፡፡ ጥያቄውን ሳያሰልስ ገፍቶ ከብዙ የህየወት መስዋትነት በኋላ ቢሆን ጥያቄው መልስ ሊያገኝ ጫፍ የደረሰ ይመስላል፡፡ ግን እርሰዎ አንድ ትልቅ የዘነጉት ነገር አለ፡፡ ይኸውም የቅማንት የውስጥ የራስ አስተዳደር እንደኤርትራ መገንጠል አድገው የተረዱት ይመስለኛል፡፡ የቅማንትን ህዝብ ራስን በራስ የማስተዳደር መብትም የወያኔ ድብቅ ሴራ አድርገው እና ቅማንት ለዚህ አቅሙ የሌለው በማስመሰል ሀሳብ አራምደዋል፡፡ በዚህ አመለካከተዎ ቅድም ከሌሎች ድርጅቶች እና ግለሰቦች ይሻላሉ ካልኳቸው እኩል ወርደውብኛል፡፡ ሲጀመር የቅማንት ህዝብ በማንም የወጭ ሀይል ግፊት ተነሳስቶ የጠየቀ ሳይሆን ህገ-መንግሥቱ በገልፅ ባስቀመጠው መንገድ የተጓዘበት ሂደት ነው፡፡ የአማራ ህዝብ እና በኢትዮጵያ ያሉ ሌሎች ብሄር ብሄረሰቦች ራሳቸውን በራሳቸው የማስተዳደር መብት ያላቸውን ያክል ቅማንትም ባለመብት መሆኑን ከእነከኣቴው ዘንግተውታል፡፡ እርሰዎ ለወልቃይት ህዝብ የአማራነት ማንነት የሚጨነቁትን ያክል የቅማንት ህዝብ ለቅማንትነቱ እጅግ ቀናኢ ነው፡፡ የቅማንት ህዝብ በሌላ ማንነት  በውሸት ከሚኮፈስ ይልቅ አላዋቂዎች በስሙ ቢሰድቡት ይመርጣል፡፡ ስለዚህ የቅማንት ህዝብ የትግል መነሻ እርሰዎ እና ሌሎች በተደጋጋሚ እንደሚሉት በወያኔ ሴራ ተጠንስሶ የተጠመቀ ጥያቄ ሳይሆነ በቅማንት ልጆች ተረግዞ የተወለደ የትግል ውጤት ነው፡፡

ሌላው እጅግ የወረደው እና ሌሎች ተሳስተው ሌላውን እንደሚያሳስቱ ግለሰቦች የሆንክብኝ የቅማንትን ጥያቄ በክልሉ እንዳሉ ሌሎች ብሄረሰቦች ተመልክቶ ከማየት ፋንታ ቅማንት በቀጣይ ከትግራይ ክልል ጋር ለመቀላለቀል እና የአማራን ህዝብ ለመከፋፈል የተደረገ ሴራ አድርገህ መናገርህ ለዚህ ህዝብ አንተም የተዛባ እና የተንሸዋረረ እይታ ያለህ መሆኑን በግልፅ  ያሳያል፡፡ የቅማንትን ህዝብ ዘገይቶም ቢሆን የውስጥ የራስ  አስተዳደር እንዲጠይቅ ከገፉት አብይ ምክንያቶች ዋነኛው እንዲህ አይነት የተዛባ አመለካከት እና የአማራ ክልል መንግሥጥት በዚህ ህዝብ ላይ በዘሩ ምክንያት ለባለፉት 20 ዓመታት ያደረሱበት ግፍ ጭምር ነው፡፡ የኢሳቱ መሳይ መኮንን በእየለቱ በቅማንት ህዝብ ላይ የሚረጨው የዘር ጥላቻ  ቅማንት ራሱን እንዲፈትሽ አስገድዶታል፡፡ እነመሳይ የቅማንትን ህዝብ ከጎንደር እና ከሌላው አማራ ጋራ ያጋጩ መስሏቸው በጎንደር አካባቢ በትግራይ ህዝብ ላይ በተደረገው ማፈናቀል እና የሀብት ወረራ አልተሳተፈም፣ ራሱን አግሏል በሚል የዘር መርዙን ሲረጭ ከርሟል፡፡ የቅማንት ህዝብ መቸም ቢሆን ከግፈኞች ጋር በመወገን አንድን ዘር ለይቶ ሊያጠቃ የሚችልበት፣ ሀይማኖታዊ አስምሮም  ሆነ የሞራል አስተሳሰብ የለውም፡፡ የትግራይ ህዝብ እንደሌሎች ኢትዮጵያዊያን ወገኑ እነደሆነ አጥብቆ ያምናል፡፡ በመሆኑም ያን የግፍ ድርጊት አልተቀላቀለም ተብሎ ‹‹የወያኔ ባንዳ›› እየተባለ ሊሰደብ አይገባውም ነበር፡፡ የቅማንት ህዝብ ጠላቱን ጭምር አንደወዳጁ በማየት አብሮ የኖረ ህዝብ እንጅ ከግፈኞች ጋር በመወገን ግፈኛ ሊሆን አይችልም፡፡

በመጨረሻ ባልከው ነገር እስማማለሁ በቅማንት ህዝብ ላይ ሰፊው የአማራ ህዝብ የተለየ ግፍ አላደረሰበትም፡፡ በቅማንት ህዝብ ላይ ግፍ ሲያደርሱ የነበሩ ድሮም ዛሬም በሥርዓቱ የተሰገሰጉ የሥልጣን ጥመኞች ናቸው፡፡ እነዚህ ገዥዎች ከትናት አስከዛሬ በስሙ ከመነገድ እና የግል ጥቅማቸው ከማሯሯጥ ውጭ ለዚህ ምስኪን አማራ ህዝብ ከድህነት ሊያላቁት አልቻሉም፡፡ ይህ ህዝብ እንደሌላው ኢትዮጵያዊ እኩል በድህነት የሚኖር ነው፡፡ በመጨረሻ እንድታውቁልኝ የምፈልገው የቅማንት ህዝብ የራስ አስተዳደር ጥያቄ ላይመለስ ጉዞውን ቀጥሏል፣ በቅርብ ቀንም የራሱ የውስጥ አስተዳደር ይመሰርታል፡፡ ይህን ማንንም ሀይል ሊመልሰው አይችልም፡፡ ግን ይህን የቅማንትን ስኬት ከሌላ የፖለቲካ አጀንዳ ጋር በማያያዝ የእዳ መያዣ ባታደርጉት እና ጉዳዮችን በየፍርጃቸው ብትመለከተቷቸው ለወደፊት የጎንደርም ሆነ የኢትዮጵያ አንድነት ይበጃል እላለሁ፡፡

Posted in Agaw Kemant | 2 Comments

Warnings in Kemant Referendum Process

Special Editorial

A constructional resolution to the Kemant constitutional demand is one of the key factors for the regional stability and durable peace. An encouraging thing is, there is a first step process is in the place to tackle the outstanding problem and clear way for confidence building and full democratization of the region. No doubt, the region is at a  critical junction maybe for good.

Despite this initial encouraging sign, there is a real danger clouding the process in an intention to hijack the final outcome in illegal means, but under the cover the law. The highest risk districts for imminent danger are orderly Metema, Gondar Vicinity (zurya), Negade Bahir, Adho and corners of Quara, but not limited.

In order to avoid pending danger and ensure peaceful constitutional conclusion in the current referendum process, the following measures must be taken promptly (timely):

  1. The administration of the whole referendum process should be handed over to a neutral federal body.
  2. Voters list should be verified prior to the voting date, as well as, during voting.
  3. Temporary neutral federal court and security force should be in place prior to the voting date, to resolve any possible disputes and deal with any security problems.
  4. Voting should be conducted at an open public place, each ballot card should contain voter’s full name and figure print. This may be unusual way, but the remedy for the current pending problem. if not, use of secret ballot could be vulnerable to cheating and eventually can lead to further bloodshed in the region. As we learned from the past four election experiences, the region lacked public confidence, neutrality and even competency to administer the elections. Both parties involved in the process and the federal government should let happen again.

If the current process is completed without incidents, it may be a new chapter for confidence building, further dialogue for human rights, democratization, equality and for some level of cooperation for mutual interest on equal footing.

Good Luck

Posted in Agaw Kemant | Leave a comment

ጎንደር እና ጎንደሬዎች

ከ በቃሐኝ አንተነህ

ጎንደር የሚለው ሥርወ-ቃል ከአገው ቅማንት ከሚመደበው ከመንትነይ ቋንቋ የተገኘ ለመሆኑ ጥርጥር የለውም፡፡ አንዳንድ ፀሀፊዎች ግን የቃሉን ትርጉም አዛብተው ሲናገሩ ይደመጣሉ፡፡ ትርጉሙንም በ(ጎን እደር) ማለት ነው ይላሉ፡፡በሰሜን ምዕራብ አካባቢ ጥንታዊ የሆኑት ህዝቦችም የኩሽ አካል የሆኑት የአገው ህዝቦች በተለይም የቅማንት እና ራሳቸውን ከ13ኛው ክፍለ-ዘመን በኋለ ከእስራኤል በመጡ የአይሁድ እምነት አራማጆች ራሳቸውን ከቅማንት ህዝብ የገነጠሉት የአይሁድ እምነት ተከታዮች ህዝቦች ነበሩ፡፡
በ15ኛ ክፍለ-ዘመን ግራኝ አህመድ ወደሰሜን ኢትዮጵያ የእስልምናን ሀይማኖት ለማስፋፋት ከአደረገው ጦርነት ጋር ተያይዞ ‹‹ቅማንቶች እና ቤተ-እስራኤሎች ከግራኝ አህመድ ጎን ተሰልፈው ክርስቲያኖችን ወግተዋል›› በሚል የተሳሳተ ክስ ምክንያት በፖርችጋሎች የጦር እገዛ ግራኝ አህመድ ጎንደር አካባቢ ደንቀዝ በሚባል አካባቢ ከተገደለ በኋላ በቅማንቶች እና በቤተ እስራኤሎች ላይ ከባድ የሆነ የማጥመቅ ዘመቻ ተካሄደባቸው፡፡ ቤተ-እራኤሎች (ስሜነኞች) ክርስትናን ላለመቀበል ከባድ ተቃውሞ በማሳየታቸው ከ15ኛ አስከ 16ኛው ክፍለ ዘመን ድረስ የዘለቀ ከባድ የማጥመቅ እና ያልተጠመቁትን ደግሞ ከመሬታቸው እንዲፈልሱ ተደረገ፡፡ ከዚያን ጊዜ ጀምሮ ‹‹ፈላሻ›› የሚል ስም ተሰጣቸው፡፡ በተለይ በወገራ፣ በጠለምት በጃናሞራ እና በበየዳ አካባቢ የነበሩ ቤተ እስራኤሎች ከባድ ጦርነት ተካሂዶባቸዋል፡፡ የዘር ማጥፋት ወንጀልም ተፈፀመባቸው፡፡
በቋራ፣ በአለፋ፣ በደንቢያ፣ በኢንፍራዝ፣ ጎንደር ዙሪያ በከፊል ጭልጋ ይኖሩ የነበሩ ቅማንቶች እና በኋላ ራሳቸውን ቤተ-እስራኤል ያሉት በሰሜን አካባቢ የተካሄደው የዘር እልቂት መረጃው ስለደረሳቸው እና ከመሬታቸው ላለመፍለስ ያለማንገራገር ክርስትና ሀይማኖትን በቀላሉ በመቀበላቸው ከመሬታቸው ሳይፈልሱ የመሬት ባለቤት በመሆን ቀጥለዋል፡፡ ለእነዚህ ህዝቦች ከጥምቀቱ ጋር አብሮ የሚሰበከው ‹‹ክርስትናን የተቀበለ ህዝብ ቅማንትኛ ከተናገረ ሀይማኖቱ ይረክሳል›› ስለሚባል እምነቱን ከተቀበለ ማግስት ጀምሮ የራሱን ቋንቋ ላለመናገር ውግዝ አለ፡፡ ሲናገር ከተገኘ ይንቋሸሽ ነበር፡፡ ይሁን እንጅ ራሳቸውን አማራ ብለው በሚጠሩ ህዝቦች የሚኖሩባቸው ቦታቸው ዛሬም ድረስ በቅማንትኛ ቋንቋ በመጠራት ላይ ይገኛሉ፡፡ ለአብነት ኳራ (ቋራ፣ አለፋ፣ ጣቁሳ፣ ደልጊ ጫን ድባ፣ ጨው ድብ፣ ቆላ ድባ ወዘተ) መዘርዘር ይቻላል፡፡
በአርማጭሆ፣ በጭልጋ እና በወገራ አካባቢ የነበሩ ቅማንቶች ክርስትናን ቢቀበሉም ሙሉ በሙሉ ከህገ-ልቦና (ኦሪት) እምነታቸው መላቀቅ አልቻሉም፡፡ ምክንያቱም እነዚህ ቦታዎች የቅማንት ወንበሮች (የሀይማኖት እና የፖለቲካ መሪዎች) የነበሩባቸው አካባቢዎች በመሆናቸው የክርስትና ሀይማኖቱን የተቀበሉ ቢመስሉም እስከቅርብ ድረስ የራሳቸውን እምነት ያንፀባርቁ ነበር፡፡ ከዚህ ላይ መገንዘብ ያለብን የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ሀይማኖት መሰረቷ ከህገ-ልቦና ተነስቶ ወንጌል ሲደረስ የኋለኞችን የእምነት ሥርዓት ሙሉ በሙሉ በመሻር ሳይሆን በላዩ ላይ እየጨመረች ነው፡፡ በኦርቶዶክስ እምነት የተለያዩ የኦሪት እና የህገ-ልቦና ኢለመንቶች በስፋት ይታያሉ፡፡ በቤተ-ክርስቲያን ዙሪያ የሚታየው ዛፍ ከከቅማንት እና ከቤተ እስራኤሎች የጾለት ቦታ ተምሳሌት የተወሰደ ነው፡፡ በአብዛኛው ቤተክርስያኖች በተራራ አካባቢ የሚሰሩትም ከአብርሀም የእምነት ተምሳሌት ጋር ይያዛል፡፡ ይህ የቅማንቶች የመፀለያ ቦታ ከጎንደር አልፎ አስከበጌምድር አስቴ ቆማ ፋሲለደስ ድረስ ይደርስ ነበር፡፡
ይህ በግልፅ የሚያሳየው የሰሜን ጎንደር ህዝብ በተለይ የበጌምድር እና የጎጃም ህዝብ በአጠቃላይ ምንጩ አገው ለመሆኑ ተጨማሪ ማስረጃ አያስፈልግም፡፡
በመሆኑም የሰሜን ጎንደር ህዝብ በአንድም ሆነ በሌላ ከአንድ የዘር ሀረግ የሚቀዳ ህዝብ ነው፡፡ ይህን ህዝብ ገዥዎች በማናናቅ፣ አንዱን ከፍ ሌላው ዝቅ በማድረግ ለዘመናት አቆራቁሰውታል፡፡ በተለይ ቅማንትነቱን ጠብቆ ለማቆየት በፈለገው እና ቀድሞ በተቀየረው የአገው ህዝብ መካከል ከባድ የጥላቻ መርዝ ተረጭቷል፡፡ ለዚህ ገዥዎች እና የገዥዎች የቀኝ እጅ የነበረችው የ‹ቤተክርሰቲያን› (ኦርቶዶክስ) እምነት መሪዎች ከፍተኛውን ድርሻ ይወስዳሉ፡፡ ያም ሆኖ ህዝቡ ግን በፍቅር ተጋብቶ፣ ተዛምዶ መኖሩን እስካሁን ድረስ አላቆራጠም፡፡ ይሁን እንጅ የዚያ የተዛባ አመለካከት ዛሬም ድረስ ዘልቆ በሁለቱ ህዝቦች (በቅማንት እና ራሱን አማራ በሚለው የጎንደር ህዝብ) (ሌላ አካባቢ ራሱን አማራ የሚለው አላልኩም) መካከል እነዚህ የግፍ ወራሽ አመራሮች ለማቆራቆስ ሞክረዋል፡፡ በ2008 ዓ.ም በቅማንት ህዝብ ላይ የተደረገው የዘር ማጥፋት ወንጀል የባለፈው ሥርዓት ውርስ ውጤት ነው፡፡ ሁለቱ ህዝቦች ግን በግልፅ ጦርነቱን ለአወጁት የክልሉ አመራሮች ‹‹እኛ አልተጣላነም›› ነበር ያሏቸው፡፡
የክልል አመራሮች እነዚህን ህዝቦች በማጋጨት ከሚያገኙት ቡድናዊ ጥቅም ይልቅ እነዚህ ህዝቦች አንድ መሆናቸውን በመስበክ የጎንደርን እና አካባቢዋን ዘላቂ ሰላም ማረጋገጥ ይቻላል፡፡ ቅማንትን የገነጠለ ልማትም ሆነ ኢኮኖሚ እድገት በጎንደር አካባቢ ማረጋገጥ አይቻልም፡፡ የተለያዩ የፖለቲካ አመራሮች እና ድርጅቶች ይህን ተገንዝበው መሥራት ካልቻሉ መቸም ቢሆን ጎንደርን ሰላም ማድረግ አይቻልም፡፡ አንዳንድ የፖለቲካ ድርጅቶች (በግልፅ መጥቀስ እፈልጋለሁ እንደሰማያዊ ፓርቲ፣ መኢአድ በውጭ የሚገኘው ጎንደር ህብረት ተብየው እና የእነሱ ሚዲያ ኢሳት እና ቪኦኤ) በቅማንት ህዝብ ላይ የሚደርስን ኢኮኖሚያዊ እና ፖለቲካዊ በደል ዝም ብሎ በማለፍ የሌላውን በደል ብቻ በማራገብ ጎንደርን መቸውንም ሰላም ሊያደርጓት አይችልም፡፡ የቅማንት ህመም፣ ሞት እና መፈናቀል የሌላው ጎንደሬ እና ኢትዮጵያዊ በደል ተደርጎ ካልታየ ጥፋቱ እየሰፋ ሄዶ ነገ ሊመለስ ወደማይችል የህዝብ ለህዝብ ጥላቻ ሊከቱት ይችላሉ የሚል ስጋት አለኝ፡፡
የቅማንትን ህዝብ ያስጨፈጨፉት የጎንደር ህብረት፣ ከኢሳት ጋር እንዲሁም ፅንፈኛ ዳያስፖራዎች ከአንዳንድ የትምህክት የክልሉ አመራር ጋር ሆነው እንደሆነ የቅማንት ህዝብ በግልፅ ያውቃል፡፡ እንደ እነመሳይ መኮንን አይነት የኢሳት ጋዜጠኛ አይነት ግለሰቦች ከድርጊታቸው ካልተቆጠቡ በደም የተሳሰሩ ህዝቦች በጠላትነት የማይተያዩበት ነገር የለም፡፡ ምክንያቱም ውሸት ሲደጋገም እውነት ይመስላል ነው እና፡፡
የኢሳቱ መሳይ መኮንን እና ጎንደር ህብረት ተብየው ዘመነ መሳፍንት አራማጁ ድርጅት በቅማንት ህዝብ ላይ ያላቸውን የተዛባ እና የተንሸዋረረ አተያይ ካላስካከሉ በስተቀር የጎንደር ህልውና አደጋ ላይ መጣላቸው አይቀርም፡፡
ጎንደር ህብረት ተብየው እና የኢሳቱ መሳይ መኮንን የቅማንት ህዝብ የራሱ የሆነ ነፃነት፣ ዲሞክራሲና ኢኮኖሚያዊ እድገት የማይፈልግ ነገር ግን ከኋላ በሚደረግ ውጫዊ ገፊ ሀይል በመገፋት የሚንቀሳቀስ ግዑዝ አካል አድርጎ መመልከት ከጥቅሙ ይልቅ ጉዳቱ ለጎንደር እና ለጎንደሬዎች የከፋ ይሆናል፡፡ ለአብነት የአንዱዓለም ተፈራን ጹህፍ በጎንደር ህብረት አማካኝነት (ኢትዮሜዲያ?) ‹‹የማይለቀን የቅማንት ጉዳይ——›› በሚል ርዕስ የፃፈውን እና ሌሎቹን መመልከት ለአባባሌ አብይ መሳያ ነው፡፡ እንዲህ አይነት የወረደ አመለካከት ለቅማንት ህዝብ ይበልጥ ጉለበት ሰጠው እንጅ ከትግሉ ወደኋላ እንዲል አላደረገውም፡፡
የቅማንት ህዝብ የጅምላ የዘር ማጥፋት ከዲያስፖራው በተላከ ገንዘብ አማካኝነት በተገዛ መሳሪያ በ2008 ሲጨፈጨፍ ጎንደር ህብረት እና ኢሳት ግን ጉደዩን የተዛባ ስዕል እንዲይዝ ለማድረግ የራሳቸውን ፕሮፓጋንዳ እንዲህ በማለት ዘገቡ፡፡ ‹‹ወያኔ የጎንደርን መሬት ለመውረር ባለው ግልፅ አጀንዳ የቅማንትን እና የአማራውን ህዝብ ወደ ጦርነት እንዲገባ አደረገ›› ነበር ያሉት፡፡ ሲጀመር ቅማንት እና አማራ እንደህዝብ ጦርነት አላደረጉም፡፡ ሲከተል ደግሞ የጦርነቱ አበጋዞች የክልሉ አንዳንድ አመራሮች እና ትምህክት አስተሳሰብ ያቀንጨራቸው ዲያስፖራዎች ናቸው፡፡ ምን አልባት ‹‹የቅማንት ህዝብ የራስ አስተዳደር ጥያቄ መነሳት የለበትም›› የሚሉ አካላት ካሉ ለምን የሌሎች ብሔር ብሄረሰቦች የዞን እና የክልል አስተዳደርን ተቃውመው አልተነሱም፡፡ ለምን የቅማንት የራስ አስተዳደር ጎንደር ህብረትን እና የኢሳቱን መሳይ መኮንን አንገበገባቸው? የዚህ ሁሉ የተዛባ አመለካከት ምንጩ በቅማንት ህዝብ ላይ ለዘመናት ጭንቅላታቸውን የሞሉት የወረደ አተያይ ካልሆነ በስተቀር ሌላ ምንም ሊሆን አይችልም፡፡
የቅማንት ህዝብ የራስ አስተዳደር በማንም ህዝብ ላይ መብት ላይ ምንም ነገር እንደማያስከትል እያወቁ ጎንደር ህብረት ‹‹ቅማንት አማራ ስለሆነ ራሱን ለማስተዳደር አይችልም›› ብሎ ይሞግታል፡፡ ይሁን እንጅ ጎንደር ህብረት እና ኢሳት ስለወልቃይት የአማራ ማንነት ጥያቄ ላይ ግን ቀን ከሌት በመልፈፍ ያደንቁራሉ፡፡ የወልቃይት ህዝብ የአማራ ማንነትን ከደገፉ የቅማንትን ቅማንትነት ለምን መቃወም ፈለጉ? ለዚህ አባባላቸው ምክንያታቸው ግልፅ ስለሆነ ቃሉን መጥቀስ አልፈልግም፡፡ ግን የወልቃይትን ህዝብ የአማራ ማንነት ህገ-መንግሥታዊ የመብት ጥያቄ ላይ ጥያቄ ላይ ሥርዓቱን ተከትሎ አስከሄደ ድረስ ተቃውሞ የለኝም፡፡ ግን ይህን ሽፋን በማድረግ በህዝብ እና በየህዝብ ሀብት የሚደረግ ጥፋት አጥብቄ እቃወማለሁ፡፡ የቅማንት የማንነት ጥያቄ አስተባበሪ ኮሚቴዎች ህጋዊ ጥያቄ በማንሳታቸው እንግዛት አብዩ እና ደሴ አሰሜ በጀምላ በዳባት እና በደባርቅ አሰረዋቸዋል፡፡ የቅማንት ህዝብ ግን ወኪሎቹ ታስረውበትም ወደጦርነት ሳይሆን ያመሩት ‹የህግ ያለህ› ነበር ያሉት፡፡ የቅማንት ህዝብ ሌሎች እንዳደረጉት ጎንደርን የማተራመስ አቅም አይደለም ያጣው፤ ጥያቄው ህጋዊ ስለነበር በህግ እና በህግ ብቻ ስለሚተማመን በህግ ተስፋ የማይቆርጥ መሆኑ ብቻ ነው፡፡ የዚህን ህጋዊ አካሄድ ውጤት በቅርቡ አብረን እናየዋለን፡፡ ውሾቹ ይጮሀሉ ግመሉ ግን መንገዱን ቀጥሏል!
ዞሮ ዞሮ የቅማንት እና ሌላው የሰሜን ጎንደር ህዝብ ከአንድ የዘር ሀረግ ስለሚመዘዙ መቸም ሊለያዩ እንደማይችሉ ተገንዝባችሁ እነመሳይ ጉንጭ አልፋ ቱሪናፋችሁን ብታቆሙ መልካም ነው፡፡ የቅማንት ህዝብ የራስ አስተዳደር እና የማንነት ጥያቄ ሙሉ መብቱ የቅማንት ህዝብ እንጅ የማንም ግፊት እንደሌለበት ልትገነዘቡ እውዳለሁ፡፡ ቅማንትን መቸም ቢሆን ቅማንት ከመሆን የሚያግደው አንዳችም ሀይል እንደሌለ ልትገነዘቡ አወዳለሁ፡፡
ቸር ይግጥመን

Posted in Agaw Kemant | 2 Comments